На многу маратонски пливачи од целиот свет Ла Манш им остана недостижен сон. Но не и на Македонката Атина Бојаџи.

„Охридскиот делфин“, како што ја нарекуваа, за 13 часа и 20 минути го преплива прочуениот канал што го разделува континенталниот дел на Европа од Велика Британија.

Прва жена од Балканот која го преплива Ла Манш

Со тоа стана првата жена од овој дел на Европа на која ѝ успеа таков подвиг.

Легендарната пливачка е родена на 13 март 1944 година во куќа на брегот на Охридското Езеро.

Татко немала, а нејзината мајка била парализирана и не гледала благонаклоно на нејзината страст кон пливањето. Веќе на 11 години ги соборила сите југословенски рекорди во пливање на кратки патеки во слободен и делфин стил.

Единствената поддршка Атина ја добивала од братот Дики и од другарот Миќо Видаковиќ, за кого се омажила на 19 години.

Тој бил покрај неа и една година претходно, кога станала најмладиот победник во историјата на Охридскиот маратон, на патека долга 35 километри, кога за првпат ја почувствувале славата. Истата година го освоила првото место на патеката Капри–Наполи и така ги обединила титулите светски шампион во слатки и солени води.

Орден за храброст

Таа година оваа кревка млада жена остварила уште еден подвиг – ја испливала патеката Бејрут–Саид, долга 48 километри. Од стартот, точно на полноќ, тргнале околу четириесет натпреварувачи, меѓу кои само неколку жени. Поради високите бранови Атина добила морска болест и повраќала. Ја изгубила од вид придружбата во чамците и залутала во непрегледното море.

„Устата ѝ беше отечена од солената вода. Очите воспалени затоа што очилата ѝ пропуштаа вода. Костимот ѝ ги сечеше рацете и нозете...“, забележале новинарите во своите извештаи.

На целта стигнала по седумнаесет часа – само таа и уште тројца мажи. Останатите се откажале.

Претседателот на Либан на Атина ѝ доделил Орден за храброст, а поради опасностите тој маратон повеќе никогаш не бил одржан.

Битката за Ла Манш

Во летото 1969 година решила да го преплива Ла Манш. Во јули отпатувала во Англија со мал тим составен од нејзиниот сопруг, лекар и еден новинар кој требало да го опише подвигот. Таму бил и еден капетан задолжен да ја следи, човек кој ја надгледувал регуларноста на обидот, како и Норман Траст, пливач чија задача била повремено да ѝ прави друштво на Атина во водата.

Атина цел месец чекала поволни временски услови. На сопругот му истекол одморот и морал да се врати на работа. Редакцијата го повлекла новинарот. Само лекарот останал покрај неа.

Запливала од француската страна на местото каде што Ла Манш е широк 34 километри, на 9 август. Било утро, петнаесет до седум. Морето било мирно.

Седум часа со рамномерни движења ги сечела брановите, а потоа настапила првата криза. Норман Траст скокнал од чамецот и пливал покрај неа некое време, но потоа таа влегла во силна струја. Изгледало како да не се поместува ниту еден метар. Потоа се почнале бранови, што дополнително ја забавило.

Плачела и пливала.

Во вода со температура од 14 степени поминала 13 часа и 20 минути пред да исплива на англискиот брег. Во моментот кога стапнала на суво, се онесвестила.

Шест години подоцна овој голем успех бил овековечен со филмот на Александар Ѓурчинов „Исправи се, Делфина“, во кој Атина ја глумела Неда Арнериќ.

Повлекување

Последниот маратон Атина Бојаџи го испливала со повредена рака во Нил во 1971 година, по што се посветила на семејството. Со диплома од Вишата педагошка школа се вработила како воспитувачка во детска градинка.

Подоцна била тренер најпрво во Црвена звезда, а потоа и во спортски центар во Лос Анџелес. Била селектор на пливачката репрезентација на БиХ. Во средината на деведесеттите се вратила во Македонија, каде што живеела повлечено и исклучително скромно.

Почина на 28 декември 2010 година.