Ова село на Балканот ѝ пркоси на демографијата: Повеќето семејства имаат три или повеќе деца, младите не сакаат во град

Точка

19/08/2026

17:48

732

Големина на фонт

а а а

Повеќето општини во Тесалија се соочуваат со намалување на бројот на жители, додека демографскиот проблем во последните години станува сè посериозно изразен низ цела Грција.

Истовремено, загрижува и намалувањето на бројот на ученици во училиштата, поради што некои образовни установи морале да ја прекинат работата, додека други функционираат со многу мал број ученици, понекогаш со само едно или две деца.

Меѓутоа, селото Хрисомилија, кое припаѓа на општината Метеора, претставува своевиден исклучок. Додека многу грчки села се борат со иселувањето и стареењето на населението, во ова место ситуацијата е сосема поинаква, особено кога станува збор за наталитетот.

Најголем број од семејствата во овој крај имаат три или повеќе деца, а овој тренд се одржува веќе со години. Младите брачни двојки, како што наведуваат локалните жители, претпочитаат да останат во своето село и таму да основаат семејства, наместо да заминат во големите урбани центри или во странство.

„70 отсто од двојките во нашето село имаат многу, односно три или повеќе деца“, истакнал Никос Стефанопулос, претседател на локалната заедница Хрисомилија, за „APE-MPE“, зборувајќи за трендот што го следат младите двојки кои избираат да останат и да живеат во Хрисомилија.


Село кое му пркоси на демографскиот тренд

Хрисомилија, едно од најживите села во поширокото подрачје на Пинд, се наоѓа на околу 50 километри од Трикала, на надморска височина од околу 900 метри, во северното подножје на планината Нераида.

Според преданието на мештаните, името на селото потекнува од локална сорта јаболка која некогаш се одгледувала на ова подрачје, позната како „златни јаболка“.

Денес шумите што ја опкружуваат Хрисомилија главно ги сочинуваат кедри, ели и костени, а природната средина претставува еден од важните елементи на животот во овој крај.

Жителите се занимаваат со земјоделство, сточарство, пчеларство, но и со сезонски работи поврзани со шумите. Во текот на летните месеци бројот на луѓе во селото дополнително се зголемува, додека, според зборовите на Стефанопулос, во Хрисомилија постојано живеат околу 500 жители.

Според него, многу малку двојки имаат само две деца. Во Хрисомилија големото семејство е дел од обичаите и традицијата, а моделот што го следеле претходните генерации го продолжуваат и младите.

„Тоа е навика која станала дел од обичаите и традицијата. Семејствата во Хрисомилија имаат многу деца, како што имале нивните баби и дедовци, а младите луѓе продолжуваат на истиот начин и денес“, наведува Стефанопулос.

Селото има основно училиште и градинка, што дополнително им овозможува на младите семејства да останат во местото и своите деца да ги одгледуваат во средината во која и самите пораснале.

Како што истакнува Стефанопулос, малите деца не сакаат да го напуштат селото и да се преселат во големите урбани центри.


Кафулињата и таверните полни со млади луѓе

За разлика од бројните рурални средини во Грција, каде што улиците стануваат сè попразни, Хрисомилија и понатаму врие од живот.

Во селото има неколку таверни и кафулиња кои, особено во вечерните часови, се полни со млади луѓе. Мештаните работат различни работи, а многумина од нив, како што се наведува, се поврзани со земјоделството, сточарството, шумарството и други дејности.

За нив животот во голем град не е нужно попривлечна алтернатива.

Младите луѓе, според зборовите на локалните жители, не можат да замислат долго да живеат далеку од своето село, поради што остануваат во Хрисомилија и таму основаат семејства.

Токму таа комбинација од традиционалниот начин на живот, семејните вредности и поврзаноста со локалната заедница е една од причините поради кои Хрисомилија претставува исклучок во однос на поширокиот демографски тренд.

Селото го запалиле Германците во 1943 година

Хрисомилија има и бурна историја.

За време на Втората светска војна, германските сили во 1943 година го запалиле селото. И покрај тоа, дел од традиционалната архитектура е зачуван до денес.

Меѓу објектите што опстанале се наоѓаат бројни камени куќи и цркви, како и манастирот Таксиархет и мостовите во Кукурава и Рунци.

Селото и денес ги негува своите традиционални обичаи и локалната култура.

Секоја година на 15 август во овој крај се одржува голема прослава, со гозба, музика, танцување и голем број локални традиционални производи.

Тогаш Хрисомилија особено оживува, а во селото доаѓаат и луѓе кои претходно се иселиле, како и нивните потомци и бројни посетители.

Градот инвестира во селото и инфраструктурата

Градоначалникот на Метеора, Лефтерис Аврамопулос, за „APE-MPE“ истакнал дека Хрисомилија е пример за тоа како едно село може да ги задржи своите жители, особено младите семејства, доколку им се обезбедат соодветни услови за живот.

„Хрисомилија е единствен пример за живо село кое ги чува своите луѓе, особено младите семејства. Во последните две и пол години се трудиме цврсто да стоиме покрај нашите села, особено покрај оние кои инсистираат на живот и перспектива“, изјавил Аврамопулос.

Според неговите зборови, локалната власт во соработка со 5. Министерство за здравство ја унапредила Регионалната клиника во Хрисомилија.

Истовремено, обезбедени се 600.000 евра од Министерството за спорт и заменик-министерот Јанис Вруцис за обнова и унапредување на стадионот, чиј завршеток се очекува во 2027 година.

„Истовремено, спроведовме интервенции во Основното училиште и градинката, додека секоја година ги поддржуваме сточарите со чистење и подобрување на мрежата на селски патишта“, навел градоначалникот.


Тој посебно го издвоил и признанието што Хрисомилија го добила надвор од границите на општината.

Селото ја добило наградата „Пристојност 2024“, која му ја доделило Здружението на меѓународни медиумски дописници на Грција.

Аврамопулос смета дека токму Хрисомилија е доказ дека малите места можат да имаат иднина доколку се инвестира во нивните жители и инфраструктурата.

„Хрисомилија докажува дека нашите села можат да имаат иднина. Ќе продолжиме да инвестираме во нивните луѓе и во инфраструктурата која им овозможува да останат и да создаваат во своето место“, порачал градоначалникот на Метеора.

Додека голем дел од Грција се соочува со пад на наталитетот, стареење на населението и иселување на младите, Хрисомилија останува редок пример на средина која успева да ги задржи младите луѓе и семејствата.

Во селото на 900 метри надморска височина, опкружено со шуми, традицијата на големи семејства и понатаму е дел од секојдневниот живот, а училиштето, градинката, здравствената установа и инвестициите во инфраструктурата им даваат на мештаните причина да останат.

Токму поради тоа Хрисомилија денес претставува еден од поинтересните примери за борба против демографското празнење на грчките рурални средини.