[ФОТО/ВИДЕО] Чудо на природата - река која излегува од пештера е вистинска атракција на Балканот: Нуркачите стинале на 72 метри длабочина, но крајот не го нашле

Точка

22/10/2026

14:00

954

Големина на фонт

а а а

Само 12 километри од Мостар, под висока карпа во Благај, реката Буна извира од пештера, чие подземје не е целосно откриено дури ни по повеќе од половина век истражувања.

За разлика од повеќето реки кои се формираат со спојување на помали потоци, Буна практично излегува од карпата како веќе формирана река. Нејзиниот извор се смета за еден од најсилните карстни извори во Европа.

380 кубни метри вода во секунда извираат од пештерата

Според податоците од Меѓународната унија за геолошки науки (IUGS), просечниот принос на изворот е околу 23,7 кубни метри вода во секунда. Во текот на летото, може да се намали за околу три кубни метри, додека во дождливите периоди достигнува 120.

Рекордот е забележан во јануари 1971 година, кога протокот достигнал дури 380 кубни метри во секунда.

Водата што стигнува до изворот се собира на површина од околу 1.100 квадратни километри. Дождот и снегот тонат низ карстниот терен над Мостар, а потоа стигнуваат до Благај преку подземни канали. Температурата на водата во текот на целата година е помеѓу 10 и 11 степени.


Нуркачи истражувале 520 метри подземни канали

Првите нуркачки истражувања на подземни сифони започнале во 1973 година, а експедициите продолжиле во текот на следните децении.

Досега се истражени околу 520 метри поплавени канали, додека најдлабоката точка до која стигнале нуркачите е 72 метри под нивото каде што водата излегува на површина.

Сепак, крајот на подземниот систем сè уште не е пронајден, па затоа не е целосно познато од каде доаѓа водата или колку далеку се протега мрежата на канали под карстниот терен.


Еден од симболите на Благај

Директно до изворот, под самата карпа, се наоѓа познатата Благајска текија, поради што ова место стана едно од најпрепознатливите туристички локации во Босна и Херцеговина.

Буна е долга само околу девет километри, по што се влева во Неретва. Сепак, она што лежи под нејзиниот извор е многу поголема непознатост - систем од подземни премини, чиј крај нуркачите сè уште не успеале да го пронајдат.