[ФОТО] Земја во која мнозинството живее во дијаспора, а главната животна филозофија им е „без стрес“ - Тукушто ја шокираше Шпанија на СП 2026

Точка

15/06/2026

20:21

507

Големина на фонт

а а а

Сместена на околу 500 километри од западниот брег на Африка, Зеленортската Република, позната и како Кабо Верде, се состои од десет вулкански острови кои ги спојуваат африканските и европските влијанија и кријат исклучително богато природно и културно наследство.

Покрај богатата култура и единствениот идентитет, дополнителен извор на национална гордост претставува и историскиот настап на фудбалската репрезентација на овогодишното светско првенство.


Идентитетот на оваа островска држава е обликуван со вековно испреплетување на африкански и европски влијанија, а нејзиниот дух најдобро се чувствува во меланхоличните звуци на морната и опуштената животна филозофија собрана во мотото „no stress“ (без стрес), пишува „Britannica“.

Од ненаселени острови до креолска држава

Сè до средината на 15 век, архипелагот немал постојани жители. Со доаѓањето на португалските морепловци околу 1456 година започнало ново поглавје во неговата историја.

Благодарение на положбата на важни поморски рути, островите станале едно од клучните средишта на трансатлантската трговија со робови. Тогаш бил основан Сидад Веља, првиот европски град во тропскиот појас, кој денес е под заштита на УНЕСКО.


Низ неговото пристаниште минувале познати истражувачи, меѓу кои и Васко де Гама, но и стотици илјади поробени Африканци. Токму од тоа сложено историско наследство настанала единствената креолска култура.

Денес мнозинството од околу 600 илјади жители го сочинуваат Креоли, потомци на европски доселеници и африканско население. Официјален јазик е португалскиот, додека во секојдневниот живот најмногу се зборува криолу, локалниот креолски јазик.


Музиката како душа на народот

Културниот идентитет на Зеленортската Република тешко може да се замисли без музика. Најпознатиот музички израз е морна, меланхоличен жанр што многумина го споредуваат со португалското фадо.

Светска слава му донесе Цезарија Евора, пејачката чиј глас и песни ја пренесоа приказната за островите низ целиот свет.

Темите на носталгија, копнеж, љубов и заминување се длабоко поврзани со искуството на бројните жители на Зеленортската Република кои животот го побарале надвор од татковината. Но музичката традиција не завршува со морната.


Тука се и поритмичната коладеира и енергичниот фунана, музички стил со силни африкански корени, кој во колонијалното време дури бил забранет поради својата бунтовничка репутација. Од улиците на Миндело до локалните барови, музиката е составен дел од секојдневието и важен чувар на националниот идентитет.

Острови со различни лица

Малку која островска држава на толку мал простор нуди толку различни пејзажи. Островите Сал и Боа Виста се познати по пустинскиот пејзаж и долгите песочни плажи што ги обликува песокот донесен од ветровите од Сахара. Меѓу нив особено се истакнува Праја де Санта Марија.


Од друга страна, западниот дел на архипелагот го одбележуваат планини и вулкани. На островот Фого се издига Пико де Фого, активен вулкан на чии падини се одгледуваат винова лоза и кафе. Најзелениот меѓу островите, Санто Антао е познат по длабоките долини, спектакуларните планинарски патеки и насадите со шеќерна трска од која се произведува традиционалниот рум грог.

Морето околу архипелагот исто така е богато со живот. Зеленортската Република е едно од најважните светски гнездилишта на главестата желка, а нејзините води редовно ги посетуваат и грбави китови.


Стабилна демократија со глобална дијаспора

Од стекнувањето независност од Португалија во 1975 година, Зеленортската Република изгради репутација на една од политички најстабилните држави во Африка. И покрај ограничените природни ресурси и големата зависност од увоз на храна, денес се вбројува меѓу поразвиените земји во регионот.


Економијата најмногу се потпира на услужниот сектор, туризмот и парите што иселениците ги испраќаат во татковината. Токму дијаспората е една од најголемите посебности на земјата — се проценува дека повеќе Зеленортци живеат надвор од татковината отколку на самите острови, најмногу во Соединетите Американски Држави и Португалија.


Таа силна поврзаност со иселеништвото ги обликувала општеството, културата и секојдневниот живот. Познати по гостопримливоста и опуштениот пристап кон животот, жителите својот поглед на светот често го сумираат во две зборчиња што на островите ќе ги слушнете речиси насекаде — „no stress“.

Тукушто ја шокираше Шпанија на СП 2026

Фудбалските репрезентации на Шпанија и Зеленортската Република одиграа натпревар без голови во првото коло од групата Х на Светското првенство.


Шпанија е актуелен европски шампион, додека Зеленортската Република е дебитант на Светското првенство. Тимот на Луис де ла Фуенте напаѓаше во текот на целиот натпревар, но Зеленортците успеаја да се одбранат и да освојат историски бод.


Шпанија го започна натпреварот со силен состав, иако на клупата од почетокот беа големи имиња како Дани Олмо, Ламин Јамал и Нико Вилијамс. 

Голманот Возинња блескаше

Но во првото полувреме Зеленортската Република не им дозволи многу на Шпанците. Дури во 39. минута европскиот шампион создаде голема шанса. Марк Кукуреља со глава ја врати топката од втората статива кон средината, а Феран Торес ја погоди пречката.


Во истата акција шутираше и Микел Ојарзабал, но неговиот обид го одбрани одличниот 40-годишен голман Возиња. До крајот на првото полувреме тој имаше уште две интервенции. Го одбрани ударот со глава на Лапорт по корнер, како и уште еден удар на Феран Торес од околу 10 метри.


Не помогна ниту влегувањето на Јамал

Мачењето на Шпанците продолжи и во продолжението на натпреварот, а во 71. минута нивниот селектор Де ла Фуенте реши во игра да ја внесе и големата ѕвезда Ламин Јамал, кој поради повреда не играше фудбал во последните два месеци.


Шпанија напаѓаше и бараше еден гол вреден три бода, но до крајот не успеа да го најде патот до противничката мрежа.


Вториот натпревар од првото коло во оваа група се игра точно на полноќ, а во Мајами за бодови ќе се борат Саудиска Арабија и Уругвај.


Второто коло е на програмата на 21 и 22 јуни, а ќе се сретнат Шпанија – Саудиска Арабија и Уругвај – Зеленортска Република.