Пазарните експерти предвидуваат дека во 2026 година возачите поизразено ќе ги почувствуваат ефектите од кризата со чипови, како и намалената понуда на речиси нови автомобили. Построгите прописи за загадување исто така ќе влијаат врз некои сопственици на возила низ Европа, вклучувајќи ја и Македонија.

Според Матас Бузелис, експерт од компанијата за автомобилски податоци „carVertical“, нема знаци дека цените на возилата ќе паднат. Само купувачите на половни електрични автомобили би можеле да слушнат подобри вести.

Цените на автомобилите веројатно нема да паднат во скоро време

Во последните години инфлацијата се стабилизира во повеќето земји од ЕУ, што доведе до пониски каматни стапки. Сепак, возачите ќе мора да почекаат добри вести – се очекува цените на новите автомобили да останат на слично ниво и следната година.

„Прогнозите на Европската централна банка покажуваат дека каматните стапки нема да се вратат на нивото пред пандемијата уште извесно време. Тоа значи дека новите автомобили ќе останат помалку достапни отколку што беа пред неколку години“, објаснува Бузелис.

Недостиг од речиси нови автомобили на пазарот

Поради глобалната пандемија, затворањето на фабриките и кризата со чипови, помал број автомобили беа произведени ширум светот помеѓу 2020 и 2023 година. Секундарниот пазар сè повеќе го чувствува недостигот од возила стари неколку години, што ги одржува цените на половните автомобили релативно високи.

„Во моментов, вредноста на автомобилите стари 3 – 6 години паѓа многу побавно отколку порано. Пазарот на половни автомобили одржува високи цени и нема причина тие да паднат во скоро време“, вели Бузелис.

Добри вести за оние што бараат половен електричен автомобил

Понудата на половни електрични возила расте секоја година на секундарниот пазар, а овој процес дополнително ќе се забрза во 2026 година. Бумот на електрификацијата што започна на почетокот на 2020 година наскоро ќе го преобликува пазарот на половни автомобили. Многу електрични возила стари неколку години ќе стигнат до крајот на нивните лизинг периоди и ќе се појават на огласни платформи. Поради зголемената понуда, се очекува цените на половните електрични возила да паднат.

„Секоја година се произведуваат сè повеќе нови електрични возила, а сите тие на крај завршуваат на пазарот на половни автомобили, поради што половните електрични возила постепено стануваат подостапни“, објаснува Бузелис.

На достапноста влијае и сè поголемиот број електрични возила од кинеско производство. Сепак, сè уште е рано да се процени нивната побарувачка, бидејќи кинеските модели побрзо ја губат вредноста од оние на познатите европски производители. Колку побрзо кинеските електрични возила ја губат вредноста, толку е поголема веројатноста купувачите да изберат други брендови.

Прописите на ЕУ за емисии се заоструваат

Европските градови продолжуваат да воведуваат построги ограничувања за постарите автомобили што повеќе загадуваат. Почнувајќи од 1 јануари 2026 година, земјите од ЕУ ќе забранат дизел автомобили што не го исполнуваат стандардот Euro 5 и бензински автомобили што не го исполнуваат стандардот Euro 2 да влегуваат во зони со ниски емисии. Од 1 март ќе се изрекуваат парични казни за прекршување на овие правила.

Шпанија предничи во Европа: од 2026 година сите градови со најмалку 50.000 жители ќе мора да ги прошират зоните со ниски емисии и да го ограничат движењето на постарите автомобили.

ЕУ наскоро ќе ги промени и своите стандарди за емисии.

„Од 2027 година, стандардот Euro 7 ќе стапи во сила, опфаќајќи не само издувни гасови, туку и други видови загадување, како што се абењето на сопирачките и гумите. Ова важи и за електричните автомобили, бидејќи тие обично се потешки и имаат поголем вртежен момент од конвенционалните возила. Поради тоа тие имаат тенденција побрзо да ги трошат гумите, ослободувајќи поголеми количини микропластични честички во околината. Покрај тоа, прописите бараат автомобилите да ги исполнуваат стандардите за загадување не само во моментот на производство, туку и 10 години подоцна или по изминати 200.000 километри“, објаснува Бузелис.

Првата фаза од прописите стапува во сила на 29 ноември 2026 година, кога новопроизведените автомобили ќе мора да имаат сертификација што потврдува усогласеност со стандардот Euro 7. Од ноември 2027 година, стандардот Euro 7 ќе се применува на сите новорегистрирани автомобили во ЕУ.