Норвешкиот оператор „Statnett“ во понеделникот ја запре обработката на барањата за приклучување центри за податоци на електричната мрежа, во очекување на владиниот систем за издавање дозволи, кој треба да го заузди наглото ширење на инфраструктурата за вештачка интелигенција и нејзината потрошувачка на струја.
Норвешка произведува повеќе струја отколку што троши и го извезува вишокот, но се очекува дека растечката потрошувачка на центрите за податоци во наредните години би можела да ги надмине расположливите капацитети и да доведе до поскапување на струјата.
Норвешкиот оператор на електроенергетската мрежа „Statnett“ во понеделникот привремено ги запре резервациите за приклучување нови центри за податоци додека владата не воспостави систем за издавање дозволи со кој ќе го регулира нивното ширење.
Запирањето не значи дека приклучувањето центри за податоци на мрежата е општо забрането, нагласија од „Statnett“.
„Сакаме подобро да го контролираме ширењето на центрите за податоци и да се погрижиме да се градат оние што навистина ни се потребни“, рече министерот за дигитализација и јавна управа Торгеир Микаелсен на прес-конференција.
Предност при издавањето дозволи ќе имаат центрите за податоци што служат за потребите на одбраната, полицијата, службите за итни интервенции, здравството и другата критична инфраструктура, како мобилните мрежи и финансискиот систем. На глобалните компании за услуги за управување со податоци и изнајмување компјутерски капацитети, како и на компаниите специјализирани за криптовалути, ќе им биде ограничен пристапот до земјиште и струја, наведе Микаелсен.
Министерот за енергетика Терје Осланд рече дека „Statnett“ од почетокот на годината примил барања за приклучување нови капацитети со вкупна моќност од 26.000 мегавати, што ги надминува сегашните производствени капацитети на Норвешка. Дури три четвртини од барањата, односно 75 отсто, се однесуваат на центри за податоци.
Владата најави и дека новите центри за податоци ќе треба да ги сносат трошоците што ги создаваат за електроенергетската мрежа, а навести и дека би можела да побара од нив да изградат сопствени гасни електрани, вклучително и постројки со технологија за зафаќање и складирање јаглерод диоксид.
Норвешкиот енергетски регулатор во октомври предупреди на сè поголемиот ризик од недостиг на електрична енергија. „Statnett“ истакна дека центрите за податоци можат нагло да ја менуваат потрошувачката и дека се почувствителни на пречки во снабдувањето од традиционалните големи потрошувачи.
Норвешката управа за водни ресурси и енергија („NVE“) неодамна процени дека потрошувачката на струја до 2035 година би можела да скокне од сегашните три до четири терават-часови годишно на 25 терават-часови годишно, и тоа при ограничени можности за зголемување на производствените капацитети.
Португалија минатата недела најави дека центрите за податоци ќе мора да користат обновливи извори на енергија и технологии за ладење што не трошат вода за пиење, за да не го загрозат снабдувањето на домаќинствата и компаниите, според изјавата на министерката за животна средина Марија да Граса Карваљо.
Финската полиција, пак, неодамна започна истрага за да утврди дали „Tuike Finland“, подружница на „Google“, ги прекршила прописите за заштита на животната средина за време на подготвителните работи на градилиштето на идниот центар за податоци во близина на градот Мухос.
Финските власти му наредија на „Google“ да ги запре подготвителните работи на локациите во Мухос и Кајани-Отанмаки поради можно негативно влијание врз животната средина. Според полицијата, на градилиштето во Мухос биле забележани можни недостатоци во одводнувањето на теренот и управувањето со водите, а истрагата ќе опфати и други поврзани околности.
Големите центри за податоци можат да трошат и до 20 милиони литри вода дневно, колку град со десет до педесет илјади жители, покажа истражување на американскиот Институт за истражување на животната средина и енергијата „EESI“.
Новите центри за податоци се сè поголеми и насочени кон вештачката интелигенција, а покрај потрошувачката на вода, ги зголемуваат и потрошувачката на струја и емисиите на штетни гасови, предупредуваат од „EESI“.
Истражување на „Gallup“ во мај покажа дека повеќе од две третини од Американците се против изградба на центри за податоци за вештачка интелигенција во „соседството“, а најмногу ги загрижува големата потрошувачка на ресурси, вклучувајќи ги водата и струјата.
Половина од испитаниците што се против изградбата на центри за податоци го истакнале прекумерното користење ресурси, при што по 18 отсто од нив ја посочиле претерано големата потрошувачка на вода и енергија.
Шеснаесет отсто ги навеле поврзаните еколошки проблеми, како загадувањето, вклучувајќи ги загадувањето на воздухот и водата, како и бучавата.
