Видеото објавено на социјалните мрежи го прикажува Камп IV, највисокиот планинарски камп во светот, преполн со купишта отпад што зад себе го оставиле бројни експедиции. На снимките се гледаат десетици дотраени жолти шатори кои силните ветрови ги удираат на голема надморска височина.

Камп IV се наоѓа на Јужното Седло („South Col“), меѓу Монт Еверест и Лоце, првата и четвртата највисока планина во светот.

На височина од околу 7.925 метри, овој камп претставува последно место за одмор пред планинарите да тргнат кон врвот низ таканаречената „Зона на смртта“, на патот кон највисоката точка на Земјата, висока 8.849 метри.

„Она што треба да биде едно од најневеројатните места на планетата, на многу начини стана едно од најгрдите лица на комерцијализацијата на Еверест“, објави во понеделникот профилот „Everest Today“ на социјалната мрежа „X“.

„Напуштени шатори, празни боци со кислород, конзерви од храна, искината опрема и друг отпад се расфрлани по Јужното Седло, претворајќи го највисокиот камп во светот во гробишта на планинарска опрема. Планината заслужува подобро.“

Рекорден број алпинисти дополнително го влоши проблемот

Рекордни 274 лица го освоиле Еверест преку Непал во еден ден во текот на мај, а големиот прилив на посетители дополнително го влошил проблемот со натрупувањето отпад.

Иако низ годините биле организирани бројни акции за чистење на планината, големата надморска височина и екстремните временски услови ја прават оваа работа исклучително опасна, пишува „Daily Mail“.

Убавото време може за само неколку минути да се претвори во снежна бура, додека нивото на кислород на таа височина изнесува само околу една третина од количината присутна на нивото на морето.

Откако Едмунд Хилари и Тензинг Норгај првпат го освоија Еверест во 1953 година, илјадници планинари се искачиле на неговиот врв.

Достигнувањето на бројката од 274 планинари на врвот во еден ден, на 20 мај годинава, го надмина претходниот рекорд од мај 2019 година, кога 223 алпинисти стигнале до врвот од јужната страна на планината.

Турканици на покривот на светот

Снимките направени со дронови покажаа стотици планинари кои чекаат во редици за искачување, обидувајќи се да ги искористат поволните временски услови во текот на мај. Тоа повторно ја отвори дебатата за прекумерната комерцијализација на Еверест.

Оваа година речиси 500 странски планинари добиле дозвола за искачување, што исто така претставува рекорд, додека експертите сè почесто предупредуваат на пренатрупаноста и безбедносните ризици.

Повеќето алпинисти користат дополнителен кислород за да преживеат во „Зоната на смртта“, делот од планината кој се наоѓа над 8.000 метри надморска височина.

Дури и со дополнителен кислород, експертите советуваат во таа зона да не се поминуваат повеќе од 20 часа.

Тони отпад и тела на загинати алпинисти

Во текот на 2024 година, група шерпаси и непалски војници успеале да отстранат 11 тони отпад од планината, како и да ги извлечат телата на четворица загинати планинари.

Мисијата воопшто не била лесна. На тимот му биле потребни дури два дена за да извлече едно тело кое било целосно заробено во мразот.

„Отпадот што го пронајдовме главно се состоеше од стари шатори, амбалажа од храна, гасни патрони, боци со кислород, торби за шатори и јажиња користени за искачување и обезбедување на камповите“, изјави Анг Бабу Шерпа, кој ја предводел акцијата за чистење.

Некои од пронајдените предмети биле стари дури 69 години.

Сè поскапи дозволи за искачување

Од септември 2025 година, планинарите за дозвола за искачување мора да платат 15.000 долари, што претставува зголемување во однос на претходната цена од 11.000 долари. Тоа е првото поскапување по речиси десет години.

Експертите често го критикуваат Непал поради издавањето голем број дозволи, што неретко доведува до опасни метежи непосредно под врвот, каде што количината на природен кислород е значително под нивото потребно за нормално функционирање на човечкиот организам.

Организаторите на експедициите признаваат дека турканиците претставуваат ризик, но сметаат дека тие можат да се контролираат.

„Ако тимовите имаат доволно кислород, тоа не е голем проблем“, изјави за „Reuters“ Лукас Фуртенбах од австриската компанија „Furtenbach Adventures“.

„Во Алпите имаме планини како Цугшпице, каде што на врвот дневно се искачуваат и до 4.000 луѓе. Затоа бројката од 274 планинари на Еверест всушност не е толку голема, особено ако се земе предвид дека оваа планина е десет пати поголема.“