За разлика од повеќето претходни истражувања за спиењето, кои се потпираа на прашалници и дневници за спиење предмет на субјективни проценки и сеќавања, оваа студија, објавена во „Европски журнал за срце - дигитално здравје“, користеше објективни податоци за да ги следи навиките на испитаниците.

Клучот е да се оди на спиење помеѓу 22 и 23 часот.

Истражувањето вклучило учесници од Британската биобанка, собрани помеѓу 2006 и 2010 година. Тие биле луѓе на возраст од 43 до 79 години, со просек од 61 година, од кои 58 проценти беа жени.

Секој учесник носел акцелерометар на зглобот седум дена, уред кој објективно бележел кога заспиваат и кога се будат. Потоа научниците ги следеле во просек пет години и седум месеци, бележејќи ја појавата на кардиоваскуларни заболувања како што се срцев удар и мозочен удар, срцева слабост, хронична исхемична срцева болест и транзиторни исхемични напади.

Навики за спиење кои го загрозуваат здравјето на вашето срце

Во текот на периодот на следење, од 103.712 учесници, 3.172 (околу 3,6 проценти) развиле кардиоваскуларни заболувања. Се покажало дека најмал ризик имало во групата што заспала помеѓу 22:00 и 22:59 часот.

Во споредба со нив, ризикот бил за 25 проценти поголем кај оние кои си легнале на полноќ или подоцна, 12 проценти поголем кај оние кои си легнале помеѓу 23:00 и 23:59 часот и 24 проценти поголем кај оние кои заспале пред 22:00 часот.

Во анализата биле земени предвид и други фактори на ризик како што се возраста, полот, времетраењето и редовноста на спиењето, пушењето, индексот на телесна маса, дијабетесот, крвниот притисок, холестеролот и социоекономскиот статус.

Сè е поврзано со внатрешниот часовник на телото

Дејвид Планс, главен автор на студијата и истражувач на Универзитетот во Ексетер, го навел внатрешниот часовник на телото, познат како циркадијален ритам, кој ги регулира нашите физички и ментални функции во текот на 24 часа, како можно објаснување.

Планс посочил дека одењето на спиење на полноќ или подоцна се чини дека е најризично, веројатно затоа што ја намалува изложеноста на утринска светлина, клучен сигнал што го „ресетира“ нашиот биолошки часовник секој ден.

Тој нагласил дека секое отстапување од природниот циклус на телото, без разлика дали легнувате прерано или предоцна, може да има последици за здравјето на срцето и крвните садови.

Кардиолог Бегиќ: Како да се намали ризикот од срцеви заболувања

Поранешните истражувања исто така се согласуваат со ова. Научна изјава од ноември 2025 година од Американската асоцијација за срце објасни како нарушувањето на циркадијалниот ритам влијае на крвниот притисок, срцевиот ритам и метаболизмот.

Слично на тоа, во еден прегледен напис од септември 2025 година во „European Heart Journal“ се заклучува дека навиките што го нарушуваат внатрешниот часовник, како што е нередовниот сон, директно му штетат на телото на молекуларно ниво и го зголемуваат кардиоваскуларниот ризик.

Всушност, нашиот внатрешен часовник одредува кога срцето одмара и кога работи најинтензивно, па дури и поместувањето на тој распоред за само еден или два часа има мерливи последици.

Ризикот е поизразен кај жените

Интересно е што забележаната поврзаност била значително поизразена кај жените. Кај мажите, статистички значајно зголемување на ризикот е забележано само ако заспијат пред 22 часот.

Научниците претпоставуваат дека ова може да биде поврзано со фактот дека кардиоваскуларниот ризик се зголемува кај жените по менопаузата.

Кои вежби се најдобри за квалитетен сон

Затоа, разликата забележана во студијата може да ги одразува биолошките промени поврзани со возраста, а не вистинската разлика во ефектот на времето на спиење врз здравјето на срцето меѓу половите.

Конечно, Планс нагласил дека студијата покажува поврзаност, но не може да утврди причина и последица. Со други зборови, наодите укажуваат на врска помеѓу времето за спиење и кардиоваскуларниот ризик, но не докажуваат дека едното директно го предизвикува другото.

Сепак, податоците јасно укажуваат дека времето за спиење може да биде исто толку важно како и вкупното времетраење на спиењето и дека не е важно во кое време од ноќта спиеме за нашиот внатрешен часовник.