Утринската вкочанетост може да биде знак за сериозна болест: Д-р Живановиќ ги открива симптомите што младите ги игнорираат

Точка

13/11/2026

09:26

664

Големина на фонт

а а а

Анкилозантниот спондилитис е хронична автоимуна болест која најчесто започнува во младоста. Д-р Татјана Радниќ Живановиќ открива кои симптоми предупредуваат на болеста и зошто раното лекување е важно.

Болката во долниот дел на грбот, вкочанетоста по будењето и непријатноста што не поминува ниту по одмор се симптоми кои многумина ги припишуваат на замор, долго седење или неправилно држење на телото. Сепак, доколку тегобите траат со месеци, особено кај помладите лица, не треба да ги занемарувате. Зад ваквите симптоми може да се крие анкилозантен спондилитис, хронична воспалителна болест која го зафаќа 'рбетниот столб и која, доколку не се препознае и не се лекува навреме, може сериозно да ја наруши подвижноста.

За оваа болест зборуваше д-р Татјана Радниќ Живановиќ од српскиот Институт за ревматологија, која гостуваше во утринската програма на „RTS“. Како што објасни, анкилозантниот спондилитис е воспалителна, хронична автоимуна болест која се карактеризира со воспаление на 'рбетниот столб и карлицата, но може да ги зафати и периферните зглобови, лигаментите и тетивите.

Болеста најчесто започнува во младоста

Една од причините поради кои анкилозантниот спондилитис често се дијагностицира доцна е тоа што неговите први симптоми се појавуваат во животниот период кога многумина не ги поврзуваат со хронична болест.


„Важно е да се каже дека првите симптоми на оваа болест се појавуваат во раната младост, главно на возраст меѓу 18 и 36 години. Младите луѓе многу често ги занемаруваат овие симптоми и поради тоа доаѓа до доцнење во поставувањето на дијагнозата и започнувањето на лекувањето“, објасни д-р Татјана Радниќ Живановиќ.

Станува збор за болест кај која имунолошкиот систем несоодветно реагира на сопствените клетки, што доведува до воспалителен процес во меките делови на 'рбетниот столб. Со текот на времето, доколку болеста не се држи под контрола, може да дојде до вкочанување и осификација на структурите што овозможуваат подвижност и флексибилност на 'рбетот.

Докторката предупреди дека таквите промени може да доведат до тоа 'рбетниот столб да стане цврст и помалку подвижен, што значително го ограничува секојдневното функционирање и може да доведе и до инвалидитет.

Три симптоми што не треба да ги игнорирате

Особено е важно да обрнете внимание на карактерот на болката. Не секоја болка во грбот е знак за анкилозантен спондилитис, но постојат тегоби кои може да укажуваат на воспалителен процес.


Д-р Радниќ Живановиќ издвои неколку симптоми на кои треба да обрнете внимание:

• Хронична воспалителна болка во грбот која трае подолго од три месеци.

• Утринска вкочанетост која трае околу 30 минути.

• Воспаление на зглобовите, отоци и болки во зглобовите, тетивите и лигаментите.

Токму комбинацијата од долготрајни болки и вкочанетост може да биде важен сигнал дека треба да посетите лекар. Особено доколку тегобите се повторуваат и не поминуваат, не треба автоматски да ги припишувате на физички напор или долго седење.

Лекување постои, но важно е да се реагира навреме

Иако анкилозантниот спондилитис е хронична болест која трае цел живот, постојат начини за ублажување на симптомите и држење на болеста под контрола. Според зборовите на докторката, првата линија на терапија ја сочинуваат нестероидните антиинфламаторни лекови, додека лекувањето се спроведува со следење од страна на стручни лица и во согласност со современите медицински стандарди.

Таа додаде дека од оваа болест почесто заболува машката популација, како и дека станува збор за мултифакторска болест која се поврзува со генетска предиспозиција. Сепак, најважно е да не чекате болките да станат неподносливи или подвижноста сериозно да биде нарушена. Раната дијагноза овозможува навремено започнување на терапијата и подобра контрола на болеста.


„Доколку започнеме со лекување навреме и ја држиме болеста под контрола, пациентите живеат како сите други луѓе кои ја немаат оваа болест, која е хронична и присутна во текот на целиот живот“, порача докторката.

Анкилозантниот спондилитис не треба да се третира како минлива вкочанетост или обична болка во грбот. Затоа е важно да ги препознаете предупредувачките симптоми и да побарате стручна помош, особено кога тегобите траат подолго од неколку недели.