Од лабораторија до примена: УНЕСКО денеска отвора дебата за отворената наука и иновациите

Точка

12/11/2026

07:38

273

Големина на фонт

а а а

Конференцијата во Париз ќе разгледува како научните партнерства да создаваат практични резултати, со отворени податоци, јасни права на интелектуална сопственост и заштита на истражувањата.

УНЕСКО денеска, 12 ноември, во своето седиште во Париз ја организира конференцијата „Отворена наука за иновации“. Целта е да се разгледа како научната соработка да создава производи, услуги и други резултати што ќе имаат практична и јавна вредност.

Пет години по усвојувањето на Препораката за отворена наука од 2021 година, организацијата оценува дека поддршката е широка, но примената останува нерамномерна. Сè уште нема доволно докази кои модели на партнерство даваат најдобри резултати.

Илустративна архивска фотографија од работа со компјутери во училница

Работа со компјутери, илустративна архивска фотографија од 2016 година. Фото: EHackett / Wikimedia Commons, CC0

Отворени податоци и заштита на истражувањата

Програмата има четири главни целини: партнерства и интелектуална сопственост, примери од практиката, податоци и безбедност на истражувањата, како и улогата на владите. Меѓу прашањата е како финансирањето, јавните набавки и политиките за податоци можат да ја поттикнат соработката.

Според најавата на УНЕСКО, отвореноста и безбедноста не треба однапред да се третираат како спротивставени цели. Транспарентноста, споделените податоци и можноста резултатите да се повторат овозможуваат научните тврдења да бидат проверени.

Најавен и заеднички документ со СОИС

На конференцијата е најавено претставување заеднички информативен документ на УНЕСКО и Светската организација за интелектуална сопственост, посветен на односот меѓу интелектуалната сопственост и отворената наука.

Настанот е хибриден и започнува во 09:30 часот по париско време, што е исто и по Скопје. Организаторите предвидуваат и онлајн-учество преку регистрација. Податоците за пристап се објавени на официјалната страница на конференцијата.

Меѓу партнерите во организацијата се Центарот за отворени иновации во науката при Универзитетот во Архус и организацијата Conscience, со поддршка од Универзитетот Мекгил и Miller International Knowledge.