[ФОТО] Странците се воодушевени од легендарните монтажни објекти кои одбележаа едно поинакво време - Југославија: „Ги сакам во целиот свет, а еден се наоѓа и тука во Бруклин“

Точка

19/10/2026

08:43

4.585

Големина на фонт

а а а

Во минатото, во нив се купувале весници, цигари, стрипови, сладоледи и разни ситници, а денес тие претставуваат еден од препознатливите симболи на животот во поранешна Југославија. Зборуваме за киосците К67, мали монтажни објекти кои со децении се составен дел од градските улици, плоштадите и автобуските станици.

Иако многумина во меѓувреме се отстранети или напуштени, нивниот необичен дизајн сè уште привлекува внимание низ целиот свет, дури и кај луѓето кои никогаш не живееле на територијата на поранешна Југославија.

Легендарниот киоск е дизајниран во 1966 година од словенечкиот архитект и индустриски дизајнер Саша Јанез Мехтиг. Неговата посебна карактеристика била модуларната конструкција, која овозможувала поврзување на поединечни единици во поголеми единици, во зависност од потребите на корисникот.


Бил направен од зајакнат полиестер, со метални и стаклени делови, и можел да се користи за разни трговски и услужни дејности.

Проектот е патентиран во 1967 година, додека сериското производство започнало во 1970 година во словенечкиот Љутомер. Киосците се прошириле надвор од границите на Југославија, а нивниот дизајн го привлекол вниманието на Музејот на модерна уметност (MoMA) во Њујорк, во чија колекција денес се наоѓа K67.

Странците се воодушевени од киоскот од Југославија

Фотографијата од легендарниот киоск предизвика дискусија на социјалната мрежа „Reddit“, каде што еден корисник се потсетил на неговата историја и значење за урбаната архитектура.

„Ве молам, сакам да ги видам низ целиот свет“, напишал еден корисник.

Сепак, набрзо му одговорил друг корисник кој не го делел неговиот ентузијазам.

„Верувајте ми, не сакате. Ужасно е да се работи во нив“, напишал тој.

Дизајнот на киоскот особено го привлече вниманието на друг учесник во дискусијата.

„Дали сè уште постојат? Изгледаат неверојатно“, прашал тој.


Еден корисник одговорил дека некои примери неодамна биле реставрирани и претворени во мали кафулиња во Белград.

Југословенската трафика стигна и до Бруклин

Особено интересен коментар дојде од корисник од Соединетите Американски Држави, кој изјави дека реновиран киоск K67 се наоѓа во Бруклин, во Домино Парк.

„Еден се наоѓа тука во Бруклин, во Домино Парк. Беше увезен и реставриран. Бидејќи не доаѓам од делот од светот од каде што потекнува, ми беше интересно да го видам, а потоа да го истражам на интернет. Би сакал вакви модуларни градски објекти да постојат насекаде“, напишал тој.

Други коментатори потсетија дека киосците К67 не исчезнале целосно од улиците на поранешна Југославија, иако многу од преостанатите примери се во лоша состојба или денес се напуштени.

За оние кои пораснале во поранешната држава, овие предмети имаат и посебна сентиментална вредност.

„Се сеќавам дека кон крајот на осумдесеттите години, преку улицата од моето основно училиште, продаваа грицки и стрипови“, се присетил еден корисник.


Побарувачката беше голема, тие беа произведени и во Полска

Еден од учесниците во дискусијата се осврнал на почетоците на производството на киосци K67, наведувајќи дека побарувачката била толку голема што слични модели се произведувале и надвор од Југославија.

„Полјаците имаат своја верзија бидејќи побарувачката била толку голема што во поранешна Југославија не можеле да произведат доволен број“, напишал тој.

Киоскот K67 бил присутен и во Полска, каде што се појавил локално произведениот модел Ками, инспириран од неговиот дизајн.

Со текот на годините, различни верзии на киосци се користеле како продажни места, информативни точки и мали сервисни зони.

Дека овие објекти сè уште имаат практична намена покажува коментарот на еден корисник кој опишал киоск во Белград.


„Во Белград, на последната станица на линијата број 16 на јавниот превоз, се наоѓа овој киоск составен од два дела, кој е претворен во скара-бар. Можам да кажам дека таа скара е исклучително вкусна“, напишал тој.

Повеќе од половина век по неговото создавање, киоскот К67 останува препознатлив пример за југословенски индустриски дизајн, кој продолжува да го привлекува вниманието на љубителите на архитектурата низ целиот свет.