Ексклузивно интервју со Филип Копрчина, основач на „Energy Shift“: „Енергијата не треба само да се плаќа. Треба и да се поседува“

Точка

13/05/2026

11:00

430

Големина на фонт

а а а

Филип Копрчина, основач на „Energy Shift“, во ова ексклузивно интервју зборува за лансирањето на првата албанска платформа за обновлива енергија во граѓанска сопственост на „Founder Games“ во Тирана.

Филип, „Energy Shift“ привлекува внимание низ цела Европа. За читателите во Македонија — што точно претставува „Energy Shift“?

Energy Shift е европска климатско-технолошка платформа што им овозможува на обичните граѓани да станат верификувани ко-сопственици на инфраструктура за обновлива енергија — почнувајќи од само едно евро за време на специјални кампањи за лансирање.

Наместо луѓето секој месец само да плаќаат сметки за електрична енергија, ние им даваме можност да поседуваат вистински удел во инфраструктурата што ја произведува таа енергија.

Преку сертификати за сопствеништво поддржани со блокчејн технологија, секој учесник може точно да види со кој проект е поврзан, каде се наоѓа, колкав процент поседува и како проектот се развива со текот на времето.

Нашата мисија е едноставна: ако граѓаните секој месец плаќаат за енергија, тогаш треба да имаат и можност да ја поседуваат.


Неодамна се лансиравте во Албанија за време на „Founder Games“ во „Tirana East Gate Mall“. Зошто овој настан беше важен?

„Founder Games“ во „Tirana East Gate“ беше совршена сцена, бидејќи ги обединува претприемачите, инвеститорите, креаторите, медиумите и следната генерација иноватори.

Не сакавме „Energy Shift“ да биде лансиран во некоја сала за состаноци.

Сакавме да се лансира таму каде што луѓето навистина живеат, купуваат, работат и носат секојдневни одлуки.

На настанот ја претставивме првата албанска платформа за обновлива енергија во граѓанска сопственост и јавно ја објавивме нашата кампања „€1 Founding Energy Owner“, со што Албанија стана првиот пазар каде „Energy Shift“ го нуди овој модел.

Реакцијата од медиумите, основачите, инвеститорите и граѓаните беше извонредна.

Албанија стана вашето прво лансирање на Балканот. Зошто токму Албанија? И зошто сега?

Албанија има три работи што веднаш ни го привлекоа вниманието:

Прво — исклучителен соларен потенцијал.

Второ — население што сè повеќе се фокусира на енергетска независност.

Трето — не постоеше платформа што им овозможува на обичните граѓани директно да поседуваат инфраструктура за обновлива енергија.

Тоа создава единствена можност.

Албанија може да стане регионален пример за тоа како граѓаните — а не само енергетските компании, владите или инвестициските фондови — можат директно да учествуваат во енергетската транзиција.


Кампањата со 1 евро привлече големо внимание. Дали е тоа маркетинг — или нешто многу поголемо?

Тоа е многу повеќе од маркетинг.

Кампањата со 1 евро е психолошка исто колку што е и финансиска.

Со децении, на луѓето низ Југоисточна Европа им се кажуваше дека обновливата енергија е нешто „за владите“, „за корпорациите“ или „за богатите инвеститори“.

Ние сакавме целосно да го отстраниме тој изговор.

Кога некој може да стане дел од економијата на чиста енергија за цена на едно кафе, нешто се менува во неговиот начин на размислување.

Тие престануваат да бидат само потрошувачи.

Стануваат сопственици.

Таа промена на идентитетот е моќна.

Како блокчејн технологијата се вклопува во „Energy Shift“?

Блокчејн технологијата не е тука за да создаде сложеност.

Таа е тука за да создаде доверба.

Секој учесник во „Energy Shift“ добива блокчејн-верификуван сертификат за сопствеништво што прикажува:

• Нивниот сопственички удел
• Документација за проектот
• GPS-поврзана транспарентност
• Безбедни дигитални записи
• Права за учество во идни проекти

Ова значи дека сопствеништвото може независно да се верификува и не може да биде изменето од ниту една поединечна страна.

Повеќето корисници никогаш и не размислуваат за самата блокчејн технологија — тие едноставно знаат дека нивното сопствеништво е транспарентно и безбедно.


Какви резултати има постигнато „Energy Shift“ досега?

Денес, „Energy Shift“ има:

• Повеќе од 2.000 регистрирани корисници низ Европа
• Над 25 милиони евра во неформални обврски од идни учесници и партнери во екосистемот
• Признание преку „Forbes 30 Under 30 Europe“
• Признание преку „European Sustainable Energy Week“

И што е најважно — сега имаме вистински заедници што бараат да го донесеме овој модел во нивните градови.

Тоа ни покажува дека побарувачката е реална.

Може ли Македонија да биде следна?

Апсолутно.

Македонија е многу интересен пазар за нас.

Земјата има силен соларен потенцијал, растечка претприемачка енергија и граѓани што сè повеќе ја разбираат важноста на енергетската независност.

Гледаме можности со:

• Општини
• Индустриски покриви
• Трговски центри
• Станбени заедници
• Локални енергетски задруги

Македонија може да стане еден од најсилните пазари за „Energy Shift“ на Западен Балкан.


Каква улога можат да имаат општините во растот на „Energy Shift“?

Огромна улога.

Општините веќе располагаат со покриви, јавни површини, училишта, спортски објекти, административни згради, паркинг-структури и локална инфраструктура.

Наместо самостојно да ги финансираат овие проекти, општините можат да соработуваат со „Energy Shift“ и да им овозможат на граѓаните заеднички да ги финансираат и поседуваат проектите.

Тоа создава:

• Помали потреби од јавен капитал
• Посилна вклученост на граѓаните
• Побрзо воведување на обновлива енергија
• Локално економско учество
• Поголема доверба во јавните проекти

Тука се случува вистинската трансформација.

Дадовте јавен предлог поврзан со „Tirana East Gate Mall“. Кажете ни повеќе за тоа.

За време на „Founder Games“, јавно го предизвикавме „Tirana East Gate“ да стане првиот трговски центар на Балканот што ќе се напојува преку соларен систем на покривот финансиран од граѓаните.

Замислете илјадници посетители на трговскиот центар да станат ко-сопственици на соларните панели поставени над зградата што ја посетуваат секоја недела.

Трговскиот центар ги намалува своите трошоци за енергија.

Граѓаните поседуваат продуктивна инфраструктура.

А градот добива моќен пример за тоа како може да изгледа иднината.

Тоа е вид на приказна што луѓето ја паметат.


Која е вашата долгорочна визија за „Energy Shift“?

Нашата визија е едноставна, но амбициозна:

Сакаме секој граѓанин во Европа да има можност да поседува дел од транзицијата кон чиста енергија.

Не само да ја користи.

Не само да плаќа за неа.

Туку да ја поседува.

Веруваме дека следниот трилион евра инвестиран во инфраструктура за обновлива енергија не треба да им припаѓа само на институциите.

Треба да им припаѓа и на луѓето чии животи зависат од неа.

И веруваме дека Југоисточна Европа може да ја предводи таа трансформација.