Која е симболиката на тетоважите кои девојките од победничката група „Лелек“ ги покажаа на „Дора“? Моќна порака од која ќе ве полазат морници

Точка

16/02/2026

17:39

430

Големина на фонт

а а а

Групата „Lelek“ на „Дора“ победи со песната „Andromeda“ и ќе ја претставува Хрватска на Евровизија во Виена.

Во групата пејат Инка Вечерина Перушиќ (33), Лара Бртaн (19), Марина Рамљак (26), Корина Оливија Рогиќ (24) и Јудита Шторга (25). Покрај вокалните способности, девојките го привлекоа вниманието на публиката со тетоважите на нивните лица и раце. Многумина се прашуваа какво значење имаат тие тетоважи.


За што станува збор?

Исцртаните мотиви имаат подлабоко значење – тие се посвета на древна и скоро заборавена традиција на Хрватките од Босна и Херцеговина. Станува збор за традиција позната како сикање или боцање, форма на традиционално тетовирање која била распространета меѓу католичките жени во Босна и Херцеговина.

Иако тетовирањето, односно украсувањето на телото, е познато уште од древни времиња, на просторот на БиХ особено се развило за време на османските освојувања, од 1463 до 1878 година, кога Османлиското Царство владеело со тој регион. Се смета дека тетоважите имале заштитна и идентификациска улога.

„Од средината на 15. век тие спасувале животи на жените за време на османските освојувања и преку нив се раскажувала приказната за опстанокот на хрватскиот народ“, објаснила др. Весна Халуга.

Најчестиот мотив бил крстот

„За време на окупацијата на Босна, католичкото население било изложено на постојани османски напади, прогонства, грабежи, како и киднапирања и силувања на девојки и млади жени, како и на данок во крв, односно одведување на момчиња и млади мажи во јаничари“, додала таа.

Најчест мотив бил крстот, но се појавувале и различни геометриски и соларни симболи, стилизирани орнаменти и цветни мотиви. Тетоважите се правеле на раце, прсти, подлактици, а понекогаш и на чело или градите. Девојчињата најчесто се тетовирале меѓу шеста и шеснаесетта година, а обичајот често се практикувал на празникот на св. Јосиф или пред Благовештение.


Тетоважите се изработувале рачно, со игла и смеса од чаѓа измешана со мед или млеко. Иако настанале како симбол на заштита во тешки историски околности, денес се гледаат како дел од културното наследство и силен знак на идентитет.

Овој обичај постепено започнал да се губи пред Втората светска војна, а денес траги од него сè уште може да се најдат кај постари жени во средна Босна.


Во овој контекст, симболиката на тетоважите дополнително ја продлабочува и пораката на песната „Andromeda“, која зборува за сила, опстојување и внатрешна издржливост. Визуелниот идентитет на групата така станува повеќе од естетски избор – се претвора во силна порака за зачувување на идентитетот и пренесување на наследството низ генерации.